EBCD: Echte samenwerking tussen patienten en zorgverleners

Herken je dit?
Elke keer nadat je iets gekocht hebt via internet, je auto een beurt heeft gehad in de garage of je behandeld bent bij de fysiotherapeut, krijg je een online enquête toegestuurd. Fijn dat jou wordt gevraagd hoe je de service of de zorg heb ervaren. Fijn dat er naar je geluisterd wordt. Of niet? Persoonlijk vind ik het steeds minder prettig om zo vaak bevraagd te worden. Na tientallen enquêtes ingevuld te hebben, vraag ik het me steeds vaker af: kijkt er iemand naar al die gegevens die op deze manier verzameld worden en wordt er ook nog wat mee gedaan? Ik heb daar nog nooit iets van gemerkt!

Hoe kan het ook?
Ik ben bereid mijn ervaringen te delen als ik ervan overtuigd zou zijn dat er naar me geluisterd wordt en er echt iets gebeurt met mijn feedback. Dit geldt ongetwijfeld voor de meesten van ons, of we nu zorg ontvangen of zorg verlenen. Zou het niet veel meer opleveren als patiënten en zorgverleners met elkaar in gesprek gaan over de zorg? Als ze goed luisteren naar elkaars ervaringen en perspectieven en vervolgens samen bedenken wat er beter kan. En dat dan ook samen realiseren! Experience-Based Co-Design is een mooi voorbeeld van een methodiek om een dergelijke aanpak in de praktijk te brengen.

Experience-Based Co-Design
Bij Experience-Based Co-Design (EBCD) staat de samenwerking tussen patiënten en zorgverleners centraal. EBCD gaat uit van concrete ervaringen van patiënten, cliënten of hun naasten én die van zorgverleners. Deze worden verzameld door middel van observaties en interviews. De patiënten en zorgverleners gaan vervolgens met elkaar in gesprek, zodat ze elkaars beleving en perspectief gaan begrijpen. Naar aanleiding van dit gesprek stellen ze met elkaar vast welke verbeteringen mogelijk zijn en zoeken ze gezamenlijk naar de beste aanpak.

Voorbeelden van EBCD
De methodiek is ontstaan in Engeland en vervolgens overgenomen door vele andere landen, waaronder Nederland. De methode is toegepast in het Zuyderland Ziekenhuis voor de verbetering van zorgpaden voor oudere patiënten met kanker, in het UMC Groningen voor de verbetering van de polikliniek nefrologie en predialyse, in het Diakonessenhuis Utrecht voor patiënten in de palliatieve fase van kanker en in het AMC voor patiënten met sikkelcelziekte. Op het Participatiekompas staan diverse voorbeelden.
Toepassing van EBCD leidde in alle gevallen tot waardevolle verbeteringen en partnerschap tussen patiënten en zorgverleners. Zorgverleners en patiënten voelen zich écht gehoord!

Tips
Enthousiast over EBCD? Ik geef je graag alvast 3 tips:

  1. Combineer kwantitatieve met kwalitatieve informatie. Kwantitatieve data kunnen overtuigen en kwalitatieve data geven kleur.
  2. Vergeet niet om behalve aan het patiëntenperspectief ook aandacht te besteden aan het perspectief van de zorgverleners. Dit motiveert zorgverleners extra om met patiënten samen te werken.
  3. Het collectieve patiëntenperspectief (bijv. via patiëntenorganisaties, cliëntenraad of kwaliteitscriteria) is een goed startpunt. Het individuele patiëntenperspectief kan hierop een aanvulling of nuancering zijn. Zoek naar verdieping door in gesprek te gaan met patiënten die op dat moment te maken hebben met de zorg.

Contact
Wil je meer weten? Voor informatie over EBCD of advies over de toepassing ervan kun je contact opnemen met Ilse Raats (E: ilseraats70@gmail.com).

Dit artikel is geschreven door:

Ilse Raats (trainer en adviseur bij Raats voor Mensgerichte zorg)

Reageer